Doğru bir ağız ve diş bakımı, sadece beyaz bir gülüş için değil; diş eti hastalıkları (periodontitis), diş çürükleri ve sistemik rahatsızlıkları (kalp hastalıkları, diyabet vb.) önlemek için de hayati önem taşır. Sağlıklı bir ağız yapısı için günlük olarak uygulanması gereken temel bakım rehberi aşağıdadır:
1. Doğru Diş Fırçalama Teknikleri
· Süre ve Sıklık: Dişler günde en az 2 kez (sabah ve gece), minimum 2 dakika boyunca fırçalanmalıdır.
· Fırça Seçimi: Genellikle diş etlerine zarar vermeyen orta (medium) veya yumuşak (soft) kıllı fırçalar tercih edilmelidir. Fırçalar her 3 ayda bir yenilenmelidir.
· Doğru Açı ve Hareket: Fırça, diş ile diş etinin birleştiği sınıra 45 derecelik açıyla yerleştirilmelidir. Diş etinden dişe doğru, süpürme veya dairesel hareketlerle fırçalama yapılmalı; sert, yatay (ileri-geri) hareketlerden kaçınılmalıdır.
· Dil ve Yanak Temizliği: Ağız kokusuna neden olan bakterilerin büyük kısmı dilde birikir. Fırçanın arkasındaki tırtıklı kısım veya bir dil kazıyıcı ile dil arkadan öne doğru temizlenmelidir.
2. Ara yüz Temizliği (Diş İpi ve Ara yüz Fırçası)
Diş fırçaları, dişlerin birbirine bakan yan yüzeylerine (ara yüzlerine) tam olarak ulaşamaz. Çürüklerin ve diş eti hastalıklarının çoğu bu bölgelerde başlar.
· Diş İpi: Her gece fırçalamadan önce veya sonra diş ipleriyle dişlerin arası zedelemeden temizlenmelidir.
· Ara yüz Fırçası: Dişlerinin arasında boşluk olanlar, diş eti çekilmesi yaşayanlar veya ortodontik (tel) tedavi görenler için uygun kalınlıktaki ara yüz fırçaları günlük rutine eklenmelidir.
3. Yardımcı Bakım Ürünleri
· Diş Macunu Seçimi: Çürük riskine karşı florürlü diş macunları tercih edilmelidir. Hassasiyet veya diş eti problemi varsa, hekim önerisiyle buna yönelik özel macunlar kullanılabilir.
· Ağız Çalkalama Suları: Ağız suları fırçalamanın yerini tutmaz ancak fırçanın ulaşamadığı yerlerdeki bakterileri azaltarak ekstra hijyen ve ferahlık sağlar. Alkolsüz olanlar tercih edilmelidir.
4. Beslenme Alışkanlıkları
· Şeker ve Asit Tüketimi: Şekerli, yapışkan ve asitli (gazlı içecekler, hazır meyve suları) gıdalar diş minesini aşındırır ve çürük oluşumunu hızlandırır. Tüketildiğinde arkasından ağız suyla çalkalanmalıdır.
· Dost Gıdalar: Kalsiyum ve fosfor zengini süt, yoğurt, peynir gibi gıdalar diş yapısını güçlendirir. Lifli sebze ve meyveler (elma, havuç vb.) ise çiğneme esnasında mekanik temizlik sağlar.
5. Profesyonel Takip
· Hiçbir şikayet olmasa dahi 6 ayda bir düzenli diş hekimi kontrolüne gidilmelidir.
· Evde yapılan temizlikle giderilemeyen tartar ve plaklar için yılda en az 1 kez profesyonel diş taşı temizliği (detertraj) yaptırılmalıdır.